Wifi aan boord: houd de telefoons van gezin en bemanning apart

Aan boord hangt vaak alles aan hetzelfde wifi-netwerk: de telefoons van de bemanning, de tablet van de kinderen, de laptop waarop de bevrachting binnenkomt en de apparatuur van het schip. Dat werkt, maar het betekent dat een besmette telefoon op dezelfde lijn zit als de laptop met uw e-mail en bankgegevens. Door het netwerk in delen op te splitsen, lost u dat op zonder dat iemand er iets van merkt.

Waarom één netwerk een risico is

Een wifi-wachtwoord wordt snel gedeeld. De wisselschipper krijgt het, de monteur krijgt het, een gast aan boord krijgt het. Elk apparaat dat er verbinding mee maakt, kan in principe andere apparaten op hetzelfde netwerk zien. Een telefoon met een besmette app of een oude tablet die nooit meer een update heeft gehad, is dan een opening naar de laptop waarmee u facturen betaalt.

Dat is geen reden tot paniek. Het is wel een reden om werk en privé uit elkaar te halen, net zoals u op kantoor het bezoekersnetwerk niet aan de boekhouding koppelt.

Wat u scheidt: drie groepen

In de praktijk werkt een indeling in drie groepen goed:

• Werk: de laptop van de schipper of rederij, printer en andere apparaten waar bedrijfsgegevens op staan.
• Scheepssystemen: apparatuur van het schip die internet gebruikt, zoals een monitoringsysteem. Die hebben geen enkele reden om met telefoons te praten.
• Gasten, gezin en bemanning: privételefoons, tablets, tv's en wat een bezoeker meebrengt.

Elke groep krijgt een eigen wifi-netwerk met een eigen wachtwoord. Het internet delen ze, maar de groepen kunnen elkaar niet bereiken.

Een gastnetwerk is meer dan een tweede wachtwoord

Het helpt om te weten wat er technisch achter zit. In een UniFi-netwerk, zoals wij dat aan boord neerzetten, scheidt u een gastnetwerk door het een eigen virtueel netwerk te geven (een VLAN). Kiest u daarbij het type gastnetwerk, dan blokkeert UniFi automatisch het verkeer van de gasten naar het eigen netwerk. Dat is een stuk steviger dan alleen een tweede naam voor de wifi.

Pas op voor één instelling die op het eerste gezicht veilig klinkt: de optie om apparaten op hetzelfde netwerk van elkaar te isoleren. Die voorkomt alleen dat gasten elkaar onderling zien. Uw hoofdnetwerk, een printer of de beheerpagina van de router blijven daarmee niet automatisch buiten bereik. De scheiding tussen de groepen zelf is dus waar het om draait.

Gebruik voor elk netwerk een moderne beveiliging (WPA2 of WPA3) en een eigen wachtwoord. Wijzigt de bemanning, dan wijzigt u alleen het wachtwoord van het gastnetwerk. De laptop van de schipper blijft gewoon verbonden.

Starlink-router: wat doet die met uw indeling?

De meegeleverde Starlink-router regelt wifi en internet in één kastje, maar biedt weinig keuzes. Volgens SlashGear kan de standaardrouter bijvoorbeeld geen vaste IP-adressen reserveren en geen poorten doorsturen. Een eigen netwerk met meerdere groepen is er ook niet mee te maken.

Daarom kunt u de Starlink-router in de zogeheten bypass-modus zetten. De router zelf doet dan geen wifi of routering meer en geeft het internet door aan een eigen router. Bij de tweede generatie Starlink-router hebt u daarvoor een ethernetadapter nodig, bij de derde zet u de modus aan in de Starlink-app. Uw eigen router, bij ons een UniFi-router, neemt de indeling in groepen dan over.

De keerzijde is dat u de wifi van Starlink zelf niet meer gebruikt. Alles wat u wilt instellen, doet u dan op de eigen router. Voor een schip met alleen een telefoon en een tablet is dat misschien meer dan nodig. Heeft u aan boord een laptop met bedrijfsgegevens en daarnaast een bemanning of gezin met eigen apparaten, dan is het de moeite waard.

Voor rederijen: de schipper is een gebruiker in uw dienst

Bent u rederij, dan beheert u de laptops en e-mail van uw schippers, maar niet hun privételefoons. Een apart netwerk voor privéapparaten maakt het eenvoudiger om afspraken te maken. De schipper kan aan boord gewoon zijn eigen telefoon en tv gebruiken, en uw bedrijfslaptop zit toch op een eigen netwerk. Bij een wisseling van schipper hoeft u niet te twijfelen wie nog toegang heeft: het werknetwerk blijft van u.

Laat ook de beheerpagina van de router niet vanaf het gastnetwerk bereikbaar zijn. Op het netwerk waar de bemanning op zit, hoort niemand de instellingen van de router te kunnen wijzigen.

Wat u nu kunt doen

1. Kijk welke apparaten aan boord nu op hetzelfde wifi-netwerk zitten. Schrijf ze op in drie groepen: werk, scheepssystemen en gasten of gezin.
2. Controleer of de wifi die u aan bemanning of bezoek geeft, hetzelfde wachtwoord heeft als het netwerk van de laptop. Is dat zo, wijzig dan het wachtwoord voor werk.
3. Heeft u alleen de Starlink-router en geen eigen router, bedenk dan of de scheiding voor uw situatie de moeite waard is. Voor een schip met één laptop en één telefoon vaak niet, voor een schip met bemanning en gezin wel.
4. Zorg dat apparaten die niet meer bijgewerkt worden, zoals een oude tablet, op het gastnetwerk zitten en niet op het werknetwerk.

Meer over wifi, Starlink en 4G/5G aan boord leest u op internet aan boord.